خانه / آموزش / علم و دانش / علوم پایه / علوم زمین و زیست شناسی / عوارض آلودگی هوا بر سلامتی
سبکتو
عوارض آلودگی هوا بر سلامتی
عوارض آلودگی هوا بر سلامتی

عوارض آلودگی هوا بر سلامتی

آلودگی هوا در اثر عوامل متعددی مانند کارخانه ها، ماشین آلات، اتوبوس، قطار و نیروگاه های برق ایجاد می شود. البته عوامل دیگری نیز وجود دارند که ممکن است تا به حال به آن فکر نکرده باشید؛ مثل خشکشویی ها، آتش سوزی های بزرگ و گرد و غبار. هوای آلوده نه تنها تهدیدی برای سلامتی انسان است بلکه سلامت محصولات زراعی، درختان، آب و حیوانات را نیز به مخاطره می اندازد.

حداقل شش عامل برای آلودگی هوا وجود دارد، که شما می توانید با آنها و تاثیر این عوامل بر سلامتی تان آشنا شوید.

۱) اُزون
ازون گازی است که کیلومترها بالاتر از سطح زمین، اطراف آن را احاطه کرده است. این گاز در اثر یک واکنش شیمیایی بین اکسیدهای نیتروژن و ترکیبات آلی فرار در حضور گرما و نور خورشید ساخته می شود. ازون خوب بطور طبیعی ۱۰ تا ۳۰ کیلومتر بالاتر از سطح زمین قرار دارد. در لایه استراتوسفر، ازون لایه ای را به وجود می آورد که از زمین، در مقابل اشعه های مضر نور خورشید محافظت می کند. اما در سطح زمین، ازون بد (مه دود) وجود دارد. دود اگزوز وسائل نقلیه، آلاینده های صنعتی، گازهای حاصل از بنزین و حلال های شیمیایی اصلی ترین منابع اکسید نیتروژن و ترکیبات آلی فرار هستند. با اضافه شدن نور خورشید و گرمای هوا، ازون تشکیل می شود. با توجه به اهمیت عامل گرما در تشکیل ازون، این ماده یکی از مهم ترین آلوده کننده های سطح زمین در فصل تابستان است. بخصوص برای افراد مبتلا به بیماری های تنفسی بسیار خطرناک می باشد. مشکلات احتمالی عبارتند از:

  • تحریک ریه ها
  • سرفه، خس خس و درد در حین تنفس عمیق و مشکلات تنفسی در حین ورزش
  • آسیب دائمی ریه در اثر قرار گرفتن مکرر در وضعیت آلودگی
  • تشدید آسم، افزایش استعداد ابتلا به ذات الریه و برونشیت و کاهش ظرفیت ریه.

۲) ذرات معلق
ذرات معلق شامل گرد و غبار، آلودگی، دوده، دود و قطرات مایع موجود در هوا می باشد. این ذرات از منابع مختلفی مانند وسائل نقلیه، کارخانه ها، سایت های تولیدی، جاده های آسفالت نشده و سوزاندن چوب درختان حاصل می شود. سایر ذرات در اثر واکنش گازهای حاصل از مصرف سوخت با بخار آب و نور خورشید به وجود می آیند. احتراق سوخت در وسائل نقلیه موتوری و همچنین در کارخانه های صنعتی و نیروگاه های برق نیز می توانند منجر به ایجاد این ذرات معلق شوند. این ذرات بسیار کوچک می توانند وارد ریه شده و سلامتی شما را در معرض خطر قرار دهند. این ذرات ممکن است احتمال ابتلا به سرطان ریه و بیماری های قلبی را در شما افزایش دهند. ذرات موجود در هوا می توانند باعث مشکلات زیر شوند:

  • حملات آسم
  • برونشیت مزمن
  • سرفه و تنفس مشکل یا دردناک
  • کاهش عملکرد ریه
  • التهاب چشم، بینی و گلو

۳) مونوکسید کربن
در شهرهای پُر ترافیک، بیشتر مونوکسید کربن موجود در هوا ناشی از اگزوز خودروها است. بخشی نیز ناشی از کارخانه ها، سوزاندن چوب و آتش سوزی جنگل ها است. منابعی که در داخل منزل این گاز را تولید می کنند شامل سیگار و وسائل گرمایشی می باشد.

مونوکسید کربن توانایی بدن را در اکسیژن رسانی به بافت ها و اندام های بدن، از جمله قلب و مغز کاهش می دهد. این امر به ویژه برای افرادی که دچار مشکلات قلبی هستند بسیار خطرناک می باشد.

مونوکسید کربن می تواند برای افرادی که در معرض مقادیر بالای آن قرار بگیرند کشنده باشد. هر سال مسمومیت با مونوکسید کربن یکی از علل اصلی مرگ ناشی از مواد شیمیایی سمی است. افراد مبتلا به مسمومیت با مونوکسید کربن ممکن است علائم زیر را مشاهده کنند:

  • سردرد، تحریک پذیری و یا از دست دادن هوشیاری
  • سختی در انجام کارها، یادگیری و یا انجام کارهای پیچیده
  • تشدید مشکلات قلبی مانند آنژین، نارسایی قلبی و بیماری عروق کرونر

۴) دی اکسید نیتروژن
زمانی که این گازها با ذرات دیگر موجود در هوا ترکیب می شود، اغلب به صورت یک لایه قهوه ای مایل به قرمز در بسیاری از مناطق شهری دیده می شود. سوخت وسائل نقلیه، صنایع الکتریکی و کارخانه های صنعتی عوامل تولید این ماده می باشند. دی اکسید نیتروژن یکی از اکسیدهای نیتروژن و جزء گروهی از گازهای بسیار واکنش پذیر است که حاوی مقادیر مختلف نیتروژن و اکسیژن است، می باشد. مطالعات نشان می دهد که دی اکسید نیتروژن می تواند خطر ابتلا به مشکلات قلبی، از جمله نارسایی قلبی را افزایش دهد. اکسیدهای نیتروژن موجب اختلالات بسیاری از جمله موارد زیر می شوند:

  • مشکلات تنفسی
  • باران اسیدی که در اثر واکنش اکسیدهای نیتروژن و دی اکسید گوگرد با سایر ذرات موجود در هوا به وجود می آید. این اسیدها سپس به شکل باران، برف، ذرات خشک و یا مه به زمین می رسند.
  • مواد شیمیایی سمی: اکسیدهای نیتروژن با مواد شیمیایی آلی رایج و حتی ازون ترکیب شده و مواد شیمیایی سمی به وجود می آورند که می توانند موجب جهش بیولوژیکی شوند.
  • اختلال میدان دید: دی اکسید نیتروژن و ذرات نیترات انتقال نور را مسدود و میدان دید را در مناطق شهری کاهش می دهد.

۵) دی اکسید گوگرد
این گاز در اثر سوختن ترکیبات حاوی گوگرد به وجود می آید. به عنوان مثال از سوزاندن زغال سنگ و نفت، هنگام استخراج بنزین از نفت و یا استخراج فلزات از سنگ معدن. همچنین زمانی که سوخت های فسیلی مصرف می شوند، مثلاً در نیروگاه هایی که با سوخت زغال سنگ کار می کنند نیز دی اکسید گوگرد تشکیل می شود. سایر منابع این گاز، صنایع تولید محصولات از سنگ معدن فلزی، زغال سنگ و نفت خام و یا صنایعی که زغال سنگ و نفت را می سوزانند، مانند پالایشگاه های نفت و یا کارخانه های فلزکاری می باشند. مضرات دی اکسید گوگرد عبارتند از:

  • بروز مشکل برای افراد مبتلا به آسم و بیماری های قلبی
  • باران اسیدی
  • آسیب به جنگل ها و محصولات زراعی
  • صدمه به ماهی های رودخانه ها و دریاچه ها

۶) سرب
بنزین سرب دار منبع اصلی سرب موجود در هوا است. اما از آنجا که سوخت های سرب دار از تولید خارج شده اند، کارخانه های پردازش فلزات بخصوص کارخانه های ذوب آهن از عوامل اصلی تولید سرب به شمار می روند. سرب موجب مشکلات جسمی بسیاری می گردد:

  • آسیب به کلیه ها، کبد، مغز، اعصاب و دیگر اندام ها. سرب همچنین ممکن است موجب پوکی استخوان و مشکلات تناسلی شود. قرار گرفتن بیش از حد در معرض این ماده، می تواند منجر به تشنج، کاهش توانایی ذهنی، اختلالات رفتاری، مشکلات حافظه و تغییر خلق و خو گردد. سطوح پایین آن موجب آسیب های مغزی و عصبی کودکان و جنین و در نهایت منجر به مشکلات یادگیری و ضریب هوشی پایین در آینده گردد.
  • فشار خون بالا و افزایش بیماری های قلبی
  • کم خونی

سلامتی شما آرزوی ما است.

برای مشاهده منابع اینجا کلیک کنید.

برای مشاهده منابع اینجا کلیک کنید.

مقاله علمی و آموزشی «عوارض آلودگی هوا بر سلامتی»، نتیجه ی تحقیق و پژوهش، گردآوری و نگارش هیئت تحریریه پورتال یو سی (شما می توانید) می باشد. در این راستا مقالات مجله سلام سلامت، به عنوان منابع اصلی مورد استفاده قرار گرفته اند.

زواران

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *