برف چگونه به وجود می آید و چرا رنگ برف سفید است؟

تبلیغات
HiU Company

برف همان آب یخ زده است و یخ همانطور که می دانید، رنگ ندارد. پس در این صورت، برف چرا سفید است؟ دلیل این موضوع آن است که هر دانه ی برف از تعداد بسیار زیادی بلورهای یخ تشکیل می شود. این بلورها سطوح بسیار زیادی دارند و آنچه که باعث می شود برف، سفید به نظر برسد، بازتاب نور از تمامی این سطوح است.

نور خورشید باعث تبخیر آب دریاها، دریاچه ها، رودخانه ها و… می شود. هرچه بر مقدار مولکول های آب موجود در هوا افزوده شود، فشار بخار آب بیشتر می شود. گاهی اوقات این فشار آنقدر افزایش می یابد که هوا دیگر بخار آب بیشتری را نمی پذیرد. به عبارت دیگر بخار موجود در هوا به حد اشباع می رسد. در چنین حالتی اگر دمای هوا کاهش یابد، بخار آب به ابر تبدیل می شود.

برف زمانی تشکیل می شود که بخار آب در اتمسفر زمین منجمد گردد. با منجمد شدن بخار آب، بلورهای روشن و شفافی به وجود می آیند. جریان باد، این بلورها را در اتمسفر زمین بالا و پایین می برد. بلورها بتدریج ذرات بسیار ریزی را که در ابرها هستند، جذب می کنند و زمانی که گروهی از بلورهای یخ به اندازه ی کافی بزرگ شدند که هوا دیگر نتواند وزن آنها را تحمل کند، به صورت دانه های برف به طرف زمین شناور می شوند.

بلورهایی که در کنار یکدیگر قرار می گیرند و تشکیل دانه های برف را می دهند، همیشه آرایش مخصوص به خود را دارند. این بلورها یا به شکل ستاره های شش پر هستند یا به شکل صفحه های نازکی شبیه به یک شش ضلعی. هر کدام از یال های ستاره ی شش پَر مورد بحث دقیقاً و بطور کامل مانند بقیه ی یال های ستاره است.

جالب است بدانید با اینکه تمام یال ها و شاخه های دانه ی برف هم شکل هستند، ولی تا به حال حتی دو دانه ی برف پیدا نشده است که دقیقاً مثل یکدیگر باشند.

حال این سوال مطرح می شود که چرا در مناطق کوهستانی در تمام طول زمستان برف می بارد اما در مناطق گرمسیر، هرگز برف نمی بارد؟ در واقع احتمال بارش برف در هر منطقه به دو عامل بستگی دارد:

  1. ارتفاع منطقه از سطح دریا
  2. فاصله آن از خط استوا

هرچه ارتفاع منطقه ای از سطح دریا بیشتر باشد، احتمال بارش برف در آن منطقه بیشتر است. به همین ترتیب هرچه فاصله منطقه ای از خط استوا بیشتر باشد، امکان بارش برف در آن منطقه بیشتر می شود. در مناطق گرمسیر بلورهای برف قبل از آنکه به سطح زمین برسند، ذوب می شوند و به شکل باران در می آیند.

بارش برف فواید بسیاری دارد.

  • ذوب شدن برف در فصل تابستان باعث جاری شدن رودخانه ها و پُر شدن سدها و در نتیجه تامین آب آشامیدنی می شود.
  • برف تازه، سبک و عایق است؛ به همین جهت می تواند گیاهانی را که در زیر آن قرار دارند از سرمای شَدید زمستان حفظ کند. برف گرما را از خود عبور نمی دهد. در واقع هوایی که در بین ذرات برف حبس شده است، مانع عبور گرما می شود. اسکیموها به همین دلیل خانه های خود را از برف می سازند. این خانه آنها را از سرمای شَدید قطب در امان نگه می دارد.

انسان برف را همیشه به رنگ سفید در ذهن خود مجسم می کند ولی مواقعی هم برف رنگی از آسمان باریده است. یکی از این مواقع، گزارشی است که چارلز داروین (طبیعی دان انگلیسی قرن نوزدهم میلادی) از خود بر جای گذاشته است. داروین در جریان یکی از سفرهای علمی خود متوجه شد که سم قاطرهایی که بارها و وسائل وی را حمل می کردند، پس از مدتی راه رفتن روی برف ها کم کم قرمز می شود. قرمزی برف در نتیجه ی وجود گیاهان بسیار ریزی بود که جلبک نامیده می شوند و در جریان به وجود آمدن برف، در اتمسفر زمین پراکنده بوده اند.

منابع

مقاله علمی و آموزشی «برف چگونه به وجود می آید و چرا رنگ برف سفید است؟»، نتیجه ی تحقیق و پژوهش، گردآوری و نگارش هیئت تحریریه پورتال یو سی (شما می توانید) می باشد. در این راستا کتاب به من بگو چرا و چگونه، نوشته ی آرکادی لئوکوم و ترجمه سعید درودی از انتشارات بهزاد، منتشر شده در ۱۳۹۱ با شابک ۸-۵۷-۵۹۵۹-۹۶۴ به عنوان منبع اصلی مورد استفاده قرار گرفته است.

برچسب ها
تبلیغات
HiU Company

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مقالات مرتبط